هر چه شركتهاي هندي بيشتر اقدام به خريد سهام شركتهاي ديگر ميكنند، اشتهاي آنها براي اينگونه خريدها بيشتر ميشود.
![]() |
براي هنديهاي پرافتخار، هيچچيز به جز پيروزي تيمملي كريكتشان نميتواند به شيريني آن باشد كه شركتهايشان در سرتاسر جهان اقدام به خريد و درواقع شكار شركتهاي ديگر كنند. آنها به راستي شكارچياند. در سالجاري تاكنون شركتهاي هندي اعلام كردهاند كه 34مورد خريد شركتهاي خارجي را براي خود رقم زدهاند كه در مجموع ارزش آن بالغ بر بيش از 7/10ميليارد دلار شده است. اين آمار را مركز ديلوجيك كه يك مركز تحقيقات درباره بازار است منتشر ساخت.
رقم مربوط به سال گذشته هم 23ميليارد دلار بود كه بيش از 5برابر رقم سال پيش از آن و بيش از سرمايهگذاريهاي خارجيان در شركتهاي هندي بود. براي حاميان داخلي صنعت هند كه از پرغرورترين هنديها به شمار ميروند، موضوع اين خريدها به معناي يك رنسانس است و تنها به تجارت محدود نميشود.
كومارمانگالام بيرلا، رييس يك مجتمع بزرگ صنعتي به نام آديتيابيرلاگروپ ميگويد: «يك هند جديد در حال ظهور است. اين نشاندهنده احترام جديدي است كه هند در سطح جهاني كسب ميكند و دستوراتي در حد جهاني صادر ميكند».
ماه گذشته هيندالكو كه شركت آلومينيوم مربوط به همين گروه است، يك رقيب آمريكايي خود را به نام شركت نووليس به مبلغ 6ميليارد دلار خريداري كرد و اين خريد آن را به بزرگترين شركت آلومينيوم – نورد جهان تبديل كرد. اين رويداد يك هفته پس از آن اتفاق افتاد كه تاتااستيل، بزرگترين توليدكننده خصوصي فولاد هندوستان، بزرگترين معامله خود تا اكتبر گذشته را به امضا رساند. اين شركت موافقت كرد شركت رقيب انگليسي- هلندي خود به نام شركت كورس را به مبلغ 2/13ميليارد دلار خريداري كند. اين مبلغ 9برابر ارزش بزرگترين خريد قبلي توسط يك شركت هندي بود.
هر دوي اين معاملات نشاندهنده شرايطي هستند كه در آن بسياري از مراكز تجاري كوچكتر هندي هم تشويق به خريدهايي در سطح جهاني ميشوند. آنها در زمينههايي چون مواد دارويي، كامپيوتر، قطعات خودرو، انرژي و غيره فعاليت ميكنند. طي سه سال اخير، با توجه به ميانگين رشد توليد ناخالص داخلي 8درصد و افزايش بهرهوري، شركتهاي هندي توانستهاند طعم پول را به خوبي بچشند.
ميانگين حاشيه سود شركتهاي هندي حدود 10درصد است كه اين رقم بيش از دو برابر ميانگين جهاني است.
يك بررسي نشان داده است كه 60درصد از200شركت برتر هندي در جستوجوي خريد سهام شركتهاي خارجي هستند.
امروزه تامين اعتبارات براي چنين معاملههايي از هميشه آسانتر است. پس از اصلاحات بازارهاي مالي، بازار سهام به دليل پايين ماندن نرخ بهره متحول شد.
ساير موانع نيز از ميان رفت كه از جمله آنها ميتوان قوانين مربوط به محدوديت بدهي شركتها را ذكر كرد.
پارسال يك شركت دارويي به نام رنبكسي از انتشار 440ميليون دلار اوراق قرضه استفاده كرد تا بتواند بودجه لازم براي 8مورد خريد سهام شركتهاي ديگر را براي خود تامين كند.
خريدهاي اين شركت در آمريكا، روماني، ايتاليا، آفريقاي جنوبي و جاهاي ديگر انجام شد.
نكته مهم اين است كه اين اطمينان به وجود آمده كه چنين پيشرفتهايي در شركتهاي هندي قابل مشاهده است.
آقاي بيرلا ميگويد پنج سال پيش حتي تصور خريد شركت نووليس هم دشوار مينمود.
مجموع ارزش خريد شركتهاي هندي در سطح جهان سال گذشته 8/1درصد معاملات درونمرزي اين كشور را تشكيل داد.
اما اين رقم در حال افزايش است چون ميانگين ارزش خريدهاي خارجي شركتهاي هندي طي سالهاي اخير ده برابر شده و به 315ميليون دلار رسيده است.
از ميان برداشتن موانع باقيمانده بر سر راه سرمايهگذاري مستقيم خارجي در هندوستان هم موجب خواهد شد منافع جهاني به خصوص در مورد ورود تكنولوژي به هندوستان برسد.
روز 22 ماه مارس پس از مدتها تاخير دولت هندوستان لايحهاي را به تصويب رساند كه طي آن سهم مالكيت خارجيان در بخش مخابرات اين كشور به 74درصد افزايش يافت.
شركتهاي هندي جهش خود را در حدود سال 2000 آغاز كردند.
آنها در اين سال 50 معامله خارجي منعقد ساختند كه البته مجموع آنها ارزشي كمتر از يكميليارد دلار داشت.
اغلب اين معاملات، مانند هماكنون، مربوط به خريد شركتهاي دارويي و خدمات كامپيوتري بود. اين شركتها از بقاياي آزادسازي تجارت دهه 90ميلادي بودند كه با قدرت ظاهر شدند، رقابتيتر شدند و به دنبال بازارهاي جديدي براي صادرات خود گشتند.
براي چنين شركتهايي خريد شركتهاي خارجي راهي است براي متصل كردن نيروي كار ارزان و ماهرشان به بازارهاي تازه و مشتريان شناخته شده. مالويندرسينگ رييس شركت رنبكسي كه 80درصد از فعاليتهاي اقتصادي خود را به خارج از مرزهاي هندوستان كشانده است ميگويد: «براي ما هندوستان تنها يكي از بازارهاي جهان است اگرچه كه بازار مهمي است». البته شركت رنبكسي نسبت به گذشته محتاطتر شده است. روز بيستم ماه مارس اين شركت از مزايده خريد يكي از شعبات شركت مرك كه يك غول داروسازي آلماني است، كنارهگيري كرد. در صورت برنده شدن اين شركت به هفتمين شركت بزرگ داروهاي ژنريك جهان تبديل ميشد.
اما روند خريد شركتها در مسير ديگري نيز در حال پيشرفت است و آن بخش تكنولوژي است، به عنوان مثال در زمينه توليدات كارخانهاي. اين موضوع يكي از دلايل خريد شركت نووليس توسط شركت هيندالكو است.
شركت نووليس قوطيهاي آلومينيومي ميسازد كه محصولي با ارزش افزوده است. براي ايجاد تجهيزات مشابه در هندوستان شركت هيندالكو ميبايست پنج سال وقت صرف كند كه البته اين كار را نكرد. آقاي بيرلا ميگويد: «طي سه سال آينده توليد آلومينيوم فراواني خواهيم داشت و اين آلومينيوم ميبايست به جايي برود تا ارزش افزوده بيابد.» تكنولوژي دغدغه بزرگ شركت سوزلون انرژي هم هست. اين شركت پنجمين توليدكننده توربينهاي بزرگ در سطح جهان است. سال گذشته اين شركت 565ميليون دلار براي خريد شركت هنسن پرداخت كرد. شركت بلژيكي هنسن يك توليدكننده گيربكس است. رييس سوزلون به نام تولسي تانتي ميگويد: «سوزلون در زمينه تكنولوژيهاي بادي ميداند و هنسن تنها گيربكسها را ميشناسد. حالا هر دوي اين تيمهاي تحقيقات و توسعه در كنار هم هستند تا محصولاتشان را با هم طراحي كنند». ماه پيش شركت سوزلون در مزايدهاي 3/1ميليارد دلاري براي خريد شركت آلماني آرايي پاور كه يك توليدكننده توربين است برنده شد. اين سومين مزايده بزرگي بود كه يك شركت هندي در آن برنده شد. چنين معاملههايي مشخصه بارز شركتهايي هستند كه از بازارهاي نوظهور ميآيند. البته خريد شركت كوروس توسط تاتااستيل متفاوت بود. تاتااستيل شركتي است كه توانست در روند آزادسازي تجارت دوام آورد و پس از آن سوددهي خوبي را تجربه كرد كه آنرا مرهون سرمايهگذاري هنگفت است. اين شركت به عنوان كم هزينهترين توليدكننده فولاد جهان توانست پول لازم براي خريد شركت كورس كه رقيبي بزرگتر از خودش بود را فراهم آورد و با اين اقدام به پنجمين توليدكننده فولاد جهان تبديل شد.
امروز هم اين شركت قصد دارد بازار را تحت سلطه خود در آورد البته معدودي از شركتهاي هندي توانايي پروراندن چنين رويايي را در ذهن دارند و اغلب آنها كه شركتهايي خانوادگي هستند، محتاطتر از آن هستند كه خطرات مربوط به اين اقدامات را به جان بخرند. در هر حال روند خريد شركتهاي خارجي توسط شركتهاي هندي همچنان روند صعودي خود را با انعقاد قراردادهاي بيشتر و بزرگتر خواهد پيمود. اما اينكه چنين شركتهايي در آينده چقدر موفق خواهند بود معلوم نيست. البته بنابر آمار به دست آمده از مشاوران مركز مككنزي، تا كنون هيچ يك از اين خريدهاي بزرگ شركتهاي هندي با شكست مواجه نشده است در حالي كه حدود 60-70درصد سرنوشت خريدهاي داخلي شركتهاي هندي محكوم به شكست بوده است.
آقاي سينگ از شركت رنبكسي ميگويد: « مهم است كه شركتها به اندازه اقتصادشان هم توجه كنند و از روي احساس و هيجان تندروي نكنند.» اين سخنان براي هنديهاي پرافتخار بسيار عاقلانه است به خصوص آنكه تيم كريكتشان هم اين روزها مدام در حال باختن است.