بسياري از شركت‌هايي كه در اروپا به فعاليت‌هاي اقتصادي مشغولند تا مدت‌ها، ضروري مي‌دانستند كه آدرسي فاخر و با ارزش در لندن، پاريس يا يك پايتخت مهم ديگر داشته باشند؛ اما با افزايش ارزش املاك در شهرهاي بزرگ اروپا و بالا رفتن دستمزدها،‌ هم اكنون برخي از شركت‌ها نگاه دقيق‌تري به مراكز كوچكتر منطقه مي‌اندازند.
ژنو سوييس، منچستر انگلستان و ليون فرانسه در رتبه‌بندي امسال بهترين شهرهاي اروپايي براي كسب و كار، بيشترين جهش را نشان داده‌اند. هنوز لندن، پاريس و فرانكفورت در نظرسنجي‌هايي كه از نمايندگان 500 شركت بزرگ اروپايي شده است، رتبه‌هاي نخست را به خود اختصاص داده‌اند؛ اما يك سوم افرادي كه در نظرسنجي شركت كردند، اظهار داشتند كه ممكن است فعاليت‌هاي خود را به شهر ديگري منتقل كنند تا با هزينه‌هاي روزافزون مقابله كنند.
فروش در شهرهاي كوچك
شهرهاي كوچك به طرز روزافزوني تبديل به اجزاي يك منطقه تجاري مي‌شوند و ثابت مي‌كنند كه نياز نيست يك شهر پايتخت باشد تا كسب و كارها را به خود جلب كند. الين روسال، رييس مركز مشاوره‌اي كوشمن، با بررسي اين نظرسنجي به چنين نتيجه‌اي رسيده است. به علاوه شهرهاي كوچكتر در بازاريابي براي خود موفق‌تر شده‌اند. آنها شبكه‌هاي خود را تقويت مي‌كنند و وب‌سايت‌هايي را طراحي مي‌‌كنند كه نقاط قوتشان را پررنگ مي‌كند؛ اين نقاط قوت نه تنها شامل هزينه‌هاي پايين اين شهرها است، بلكه در دسترس بودن كاركنان ماهر، زيرساختارهاي مدرن و وضعيت فوق‌العاده مطلوب مخابرات آنها را نيز شامل مي‌شود.
در شهر منچستر كه از رتبه 21 به رتبه 18 صعود كرده است، يك مركز تجاري افتتاح شده است كه «سينيگفيلدز» نام دارد در اين مركز قيمت ملك و دستمزد نيروي كار 30 تا 40درصد كمتر از مراكز تجاري بزرگتر چون كنري وارف لندن و لدينفنس پاريس است. اين شهر شمالي انگلستان هم اكنون مجهز به فيبر نوري است. به گفته كالين سينكلر، رييس آژانس توسعه اقتصادي منچستر، اين فيبر نوري «ظرفيت پهناي باندي را به اين شهر داده است كه در اغلب جاهاي ديگر حتي تصور آن هم غيرممكن است.»
شركت‌ها رو به سوي شرق اروپا
بانك نيويورك (BK)، كرديت سوييس (CS) ياهو (YHOO) و گوگل (GOOG) همه در منچستر عمليات تازه خود را راه‌اندازي كرده‌اند و بي‌بي‌سي قصد دارد بيش از يك چهارم كاركنان خود را در سال 2011 به آنجا منتقل كند. قرار است در آن زمان يك مركز رسانه‌اي در مجاورت رودخانه گشايش يابد.
شهرهاي شرقي اروپا هم اين روزها شركت‌هاي هوشيار در زمينه بودجه را به خود جلب مي‌كنند. پراگ، ورشو و بوداپست در اين نظرسنجي، رتبه‌هاي بالاي وين، كپنهاك و رم را به خود اختصاص داده‌اند. علت اين موضوع هم تاحدود زيادي مربوط به قيمت پايين‌تر املاك و هزينه‌هاي نيروي كار است.
بنابراين حدود 22درصد شركت‌هايي كه در نظرسنجي شركت كردند، ابراز داشتند كه برخي از فعاليت‌هاي خود را طي 12ماه گذشته جايابي مجدد يا برون‌سپاري كرده‌اند. 51درصد آنها هم اعلام كردند كه محل فعاليت‌هاي خود را شهري در اروپاي مركزي يا شرقي انتخاب كرده‌اند و تنها 35درصد شركت‌ها، غرب اروپا را ترجيح دادند.
اما تصميمات شركت‌ها تنها براساس قيمت‌ها اتخاذ نمي‌شود؛ به عنوان مثال، ژنو به رغم هزينه‌هاي بالايش در اين رتبه‌بندي از رتبه بيستم به رتبه دوازدهم ارتقا يافت كه علت عمده آن را مي‌توان شاخص‌هايي چون كيفيت بالاي زندگي و موقعيت مناسب آن در مركز اروپا دانست.
لندن همچنان صدرنشين
مسكو، ديگر كلان‌شهر گران‌قيمت، به آن دليل فعاليت‌هاي اقتصادي را به خود جذب مي‌كند كه مركز يك بازار داراي رشد سريع است. از ميان 500 شركتي كه در اين نظرسنجي شركت كردند، 63 شركت در برنامه‌هاي خود افتتاح دفتر، سايت توليدات كارخانه‌اي يا مراكز خرده‌فروشي را در پايتخت روسيه طي پنج سال آينده قرار داده‌اند و اين آمار بيش از آمار مربوط به هر شهر ديگر اروپايي است.
اما لندن همچنان رتبه يك را به خود اختصاص داده است، اگرچه اين شهر يكي از بالاترين قيمت‌هاي املاك و هزينه‌هاي نيروي كار جهان را دارد. كوشمن علت اين موضوع را اين‌گونه توضيح مي‌دهد:‌ «لندن از موقعيت جغرافيايي خود به خاطر وقت محلي، در دسترس بودن نيروي كار و سهولت دسترسي بين‌المللي به آن، بهره گرفته است. واقعيت اين است كه دستمزد كاركنان موضوعي كم‌اهميت‌تر است.»
با دوازده شهر از جذاب‌ترين شهرهاي اروپا براي فعاليت‌هاي اقتصادي آشنا شويد:  

رتبه 1 لندن از زماني كه مركز كوشمن در سال 1990 نظرسنجي‌هاي سالانه خود را براي انتخاب پرجاذبه‌ترين شهرها براي فعاليت‌هاي اقتصادي آغاز كرد، لندن همچنان در رتبه نخست قرار گرفته است. امسال اين شهر در نيمي از شاخص‌ها رتبه نخست را احراز كرده است كه از آن جمله مي‌توان به اين موارد اشاره كرد: دسترسي به بازارها، در دسترس بودن كاركنان، مخابرات، زبان‌هاي مورد تكلم در آن و حمل‌ونقل درون شهري و برون شهري. جاي تعجب نيست كه در زمينه هزينه كاركنان لندن رتبه پاييني را به خود اختصاص داده است و به لحاظ آلودگي محيط‌زيست در رتبه بيست‌ونهم قرار گرفته است. با وجود همه اينها مجموع امتيازات لندن بالغ بر 92 شد و از پاريس كه رتبه دوم را با 57امتياز احراز كرد، پيشي گرفته است. 21هزار شركت‌كننده در نظرسنجي اظهار كردند تا سال 2012 قصد دارند يك دفتر در اين شهر افتتاح كنند.
رتبه 2 پاريس پاريس با اقتدار توانسته است همچنان رتبه دوم را به خود اختصاص دهد. شاخص‌هايي كه چنين جايگاهي را براي اين شهر به ارمغان آورده‌اند، شامل در دسترس بودن كاركنان ماهر و با كيفيت، دسترسي به بازارها، ارتباطات و حمل‌ونقل آن است، به علاوه اين شهر به لحاظ كيفيت زندگي رتبه چهارم را به خود اختصاص داده است. اما در زمينه دستمزد كاركنان رتبه 20 را احراز كرده و آلودگي محيط زيست هم اين شهر را به رتبه 24 تنزل داده است. با وجود اين، 25شركت در نظرسنجي ابراز داشتند كه ظرف پنج سال آينده قصد دارند دفاتري در اين شهر تاسيس كنند. اين چندمين سال متوالي است كه برآيند شاخص‌هاي مختلف اين شهر را همچنان به دومين شهر پرجاذبه اروپا براي فعاليت‌هاي اقتصادي بدل كرده است.
رتبه 3 فرانكفورت مانند سال پيش، فرانكفورت به لحاظ در دسترس بودن نيروي كار با كيفيت، دسترسي به بازارها، پيوندهاي حمل‌ونقل برون‌شهري و كيفيت سيستم مخابراتي در رتبه سوم جاي گرفته است. اما به لحاظ كيفيت زندگي، اين شهر بيست‌وهفتمين رتبه را به خود اختصاص داده است. امسال فرانكفورت با مجموع 32 امتياز نسبت به مجموع 36امتياز سال گذشته نه تنها نتوانسته است امتيازات خود را بهبود بخشد، بلكه شاهد كاهش امتيازاتش نيز بوده است. اين منهتن كوچك امسال شاهد ظهور رقبايي بوده است كه يا تازه به اين فهرست وارد شده‌‌اند يا توانسته‌اند با ارتقاي رتبه خود به رقيبي براي آن تبديل شوند. بارسلون، آمستردام و بروكسل با مجموع امتياز حدود 25 به عنوان رقيبي خطرناك براي فرانكفورت رخ نماياندند.
رتبه 4 بارسلون شايد اين شهر آفتابي اسپانيا به خاطر نوع معماري، سواحل و سالن‌هاي گردهمايي‌‌هايش شهرت يافته باشد. اما واقعيت اين است كه بارسلون به خاطر آنكه براي اولين بار نظرسنجي كوشمن آن را در رتبه يازدهم در جذب فعاليت‌هاي اقتصادي جاي داده بود، شهرت يافت. اما امسال نيز مانند سال گذشته، بارسلون در زمينه كيفيت زندگي رتبه نخست را درميان شهرهاي اروپايي به خود اختصاص داده است. به علاوه امسال بارسلون باعث شد بوداپست از جمع 5شهر داراي سياست‌هاي مناسب مالياتي و قوانين مالي خارج شود و جاي آن را به خود اختصاص داد. 21نفر از شركت‌كنندگان در نظرسنجي امسال، ابراز داشتند كه بارسلون در اصلاح خود بيش از هر شهر ديگر اروپايي تلاش كرده است و در بهبود خود از همه شهرها موفق‌تر بوده است.
رتبه 5 آمستردام اين پايتخت كشور هلند، بار ديگر به خاطر زبان‌هايي كه در آن تكلم مي‌شود، در رتبه دوم اين رده‌بندي قرار گرفته است و به لحاظ دسترسي به بازارها و حمل‌و‌نقل برون‌شهري جايگاه چهارمين شهر اروپايي را به خود اختصاص داده است. امسال رتبه آمستردام در حمل‌و‌نقل درون‌شهري 4شده است كه نسبت به رتبه دهم در سال 2006 ارتقاي قابل توجهي يافته است. اين پايتخت اروپايي به لحاظ دستمزد نيروي كار رتبه هفدهم را به خود اختصاص داده است. در حالي كه سال گذشته در اين زمينه بيست‌وششم شده بود. بنابراين مي‌توان گفت: در اين زمينه به طرز قابل توجهي بهبود يافته است. اما آنچه بيش از هر شاخص ديگري در مورد اين شهر اهميت دارد اين است كه در مجموع برآيند رتبه‌هاي آن چنان بوده كه آن را به پنجمين شهر پرجاذبه اروپا براي فعاليت‌هاي اقتصادي بدل ساخته است.
رتبه 6 بروكسل بروكسل در كنار دوسلدورف جايگاه بيست‌و‌سوم را به لحاظ بيست‌و‌سوم را به لحاظ دستمزد نيروي كار احراز كرده است. اما به لحاظ زبان‌هايي كه در آن تكلم مي‌شود، در جايگاه سوم قرار گرفته است. به لحاظ دسترسي به بازارها و حمل‌و‌نقل برون‌شهري اين پايتخت اتحاديه اروپا و البته كعبه آمال عاشقان شكلات، در رتبه پنجم جاي دارد و همين شاخص‌ها است كه توانسته است آن را در صدر فهرست قرار دهد. به علاوه بروكسل رتبه‌هاي خوبي را در زمينه‌هاي كاركنان باكيفيت و مخابرات به خود اختصاص داده است و در هر يك از آنها به ترتيب رتبه هفتم و هشتم را اشغال كرده است. صدف‌هاي پايتخت بلژيك نيز براي كساني‌كه خوراك صدف دوست دارند از جاذبه‌هاي منحصر به‌فرد اين شهر محسوب مي‌شود.
رتبه 7 مادريد مادريد، پايتخت اسپانيا از هنگام اولين رتبه‌بندي تاكنون توانسته است نردبان رتبه‌ها را با سرعت بپيمايد و خود را به صدر فهرست نزديك كند. در اولين فهرست پرجاذبه‌ترين شهرهاي اروپايي براي فعاليت‌هاي اقتصادي مادريد رتبه هفدهم را احراز كرده بود. اين شهر پشتكار زيادي براي پيشرفت از خود نشان داد. شانزده نفر از شركت‌كنندگان در نظرسنجي اعلام كردند كه مادريد بيش از هر شهر ديگري براي بهبود خود تلاش كرده است و در اين زمينه پس از بارسلون رتبه دوم را به خود اختصاص داده است. مادريد به لحاظ كيفيت زندگي در رتبه سوم و به لحاظ در دسترس بودن فضاهاي تجاري در رتبه چهارم قرار گرفته است. اما اگر شاخص آلودگي هوا را در نظر بگيريم تلاش‌هاي مادريد نتوانسته است راه به جايي ببرد و آن را در جايگاه بيست و سوم جاي داده است.
رتبه 8 برلين امسال برلين در شاخص‌هايي چون در دسترس بودن فضاي تجاري حتي گوي سبقت را از لندن نيز ربوده است. به علاوه به لحاظ ارزش پول، اين شهر توانسته است از جايگاه هشتم در سال گذشته به جايگاه چهارم صعود كند. برلين در شاخص حمل‌ونقل درون‌شهري رتبه سوم را به خود اختصاص داده است. مخابرات شهر برلين جايگاه چهارم را براي آن به ارمغان آورده است. اين شهر به لحاظ دسترسي نيروي كار با كيفيت در رتبه پنجم جاي گرفته است. شش درصد از شركت‌كنندگان در نظرسنجي بر اين باورند كه براي سكونت موقت افرادي كه از نقاط ديگر براي فعاليت‌هاي اقتصادي كوتاه‌مدت به اين شهر مي‌آيند، برلين رتبه اول را به خود اختصاص مي‌دهد و پاريس نيز در اين رتبه با آن مشترك است و پس از آنها بلافاصله بارسلون و مادريد قرار مي‌گيرند.
رتبه 9 مونيخ امسال نيز مانند سال گذشته مونيخ به لحاظ دسترسي به نيروي كار ماهر رتبه چهارم را احراز كرده است. در شاخص حمل‌ونقل درون شهري نيز پنجمين شهر شناخته شده است. اما در شاخص‌ دستمزد نيروي كار، با احراز رتبه سي‌ام بين شهرهاي كپنهاك و اسلو جاي گرفته است. با وجود اين در زمينه دسترسي به بازارها رتبه هفت را به خود اختصاص داده است كه رتبه خوبي است. مونيخ به لحاظ حمل‌ونقل برون‌شهري رتبه ششم را احراز كرده است و مخابرات اين شهر نسبت به سال 2006 كه رتبه هفتم را كسب كرده بود، با دو پله پيشرفت به رتبه پنجم صعود كرده است. همه اين عوامل چنان دست به دست هم دادند كه سرانجام برآيند همه اين شاخص‌ها حاكي از قرار گرفتن مونيخ در زمره ده شهر برتر اروپا در جذب فعاليت‌هاي اقتصادي است.
رتبه 10 ميلان ميلان به‌رغم كمبود فضاي تجاري و معافيت‌هاي مالياتيش و جايگاه سوم در ميان آلوده‌ترين شهرهاي اروپا توانسته است در ساير شاخص‌ها رتبه‌هاي بهتري را به خود اختصاص دهد. دسترسي به نيروي كار اداري رتبه هشت را براي شهر ميلان به ارمغان آورده است. در دسترسي به بازارها اين شهر رتبه ششم را به خود اختصاص داده است و همه اين عوامل دست به دست هم داده‌اند تا ميلان نسبت به سال 2006 كه رتبه دوازدهم را به خود اختصاص داده بود، امسال با دو پله صعود دهمين شهر پرجاذبه براي فعاليت‌هاي اقتصادي شناخته شود. دوازده نفر از شركت كنندگان در اين نظرسنجي اعلام كردند كه قصد دارند تا سال 2012 دفاتري در شهر ميلان افتتاح كنند.
رتبه 11 دوبلين بار ديگر دوبلين در زمينه سياست‌هاي مالياتي و انگيزه سازي مالي رتبه نخست را به خود اختصاص داده است. اما به لحاظ شاخص‌ دسترسي به بازارها بسيار ضعيف بوده و رتبه بيستم را احراز كرده است. به علاوه در زمينه حمل‌ونقل برون شهري هم در جايگاه بيست و سوم جاي گرفته است. اما اين شهر به لحاظ دستمزد نيروي كار رتبه نهمين شهر اروپا را به خود اختصاص داده است و به لحاظ عاري بودن از هر گونه آلودگي زيست‌محيطي در رتبه هشتم جاي گرفته است. سيزده شركت از شركت‌هايي كه در اين نظرسنجي مورد پرسش واقع شدند، ابراز داشتند كه قصد دارند تا سال 2012 بخشي از فعاليت‌هاي اقتصادي خود را به اين شهر اروپايي كه پايتخت ايرلند شمالي است، منتقل كنند.
رتبه 12 ژنو ژنو نسبت به سال گذشته جهشي بي‌سابقه را شاهد بوده و از رتبه بيستم به دوازدهم صعود كرده است. شايد بتوان گفت تا حدودي اين ارتقا را مرهون رتبه نهم خود در مخابرات است. چون سال گذشته مخابرات اين شهر رتبه بيستم را به خود اختصاص داده بود. همچنين حمل‌ونقل داخلي اين شهر نسبت به رتبه چهاردهم در سال گذشته به رتبه نهم ارتقا يافته است. به علاوه در زمينه شاخص كيفيت زندگي ژنو بين شهرهاي بارسلون و مادريد جاي گرفته و رتبه دوم را به خود اختصاص داده است. اين در شرايطي است كه رتبه كيفيت زندگي اين شهر در سال 2006، 9 بوده است. اما ژنو به همراه شهر خواهر سوئيسي خود، زوريخ در زمينه دستمزد كاركنان رتبه آخر را احراز كرده و شاخص ارزش پول در ژنو آن را به رتبه سي و يكم رسانده است.