در كتاب كلاسيك جان مينارد كينز به نام «تبعات اقتصادي صلح» كه در سال 1919نوشته شد، به وضعيت اقتصادي دوران جنگ جهاني اول، يعني دوراني كه سرمايه به معناي واقعي جهاني بود، اشاره شده است.
كينز گفته است در آن زمان سرمايهگذار خارجي «در حالي كه چاي خود را در رختخوابش مزهمزه ميكرد»، ميتوانست بيهيچ مشكلي دارايي خود را در بخش منابع طبيعي، بنگاههاي اقتصادي جديد هر گوشه دنيا و سهام سرمايهگذاري كند و از امتيازات و ثمرات پربار و سودآور آن استفاده كند.

اگرچه در گزارش مالي توسعه جهاني كه اواخر ماه گذشته توسط بانك جهاني انتشار يافت، هيچ اثر كاملا دقيقي از اين خاطرات نبود، اما ارقامي كه گزارش شد بيشك يادآور دورهاي بود كه كينز به توصيف آن پرداخته بود. درسال 2005 ميزان سرمايهگذاريهاي خارجي در بخش سهام بازارهاي نوظهور بالغ بر 4/61ميليارد دلار و سرمايهگذاريهاي مستقيم خارجي بالغ بر 5/237ميليارد دلار بود. در پايان سال ارزش سهام همه مبادلات انجام شده در اقتصادهاي نوظهور معادل 4/4تريليون دلار بود كه نسبت به 7/1تريليون دلار در سه سال پيش، افزايش قابل توجهي يافته بود. اندازه بازارهاي آسيايي نيز سه برابر شد. اما از دومين هفته ماه مه، «چايهاي زيادي بر رختخوابهاي سرمايهگذاران خارجي ريخته شد!»
بازارهاي سهام اقتصادي نوظهور كاهش 16درصدي را براساس معيار دلار شاهد شدند.
بازار سهام تركيه كاهش يكسومي و برزيل و هندوستان كاهشي را كه حدود يكپنجم بود، شاهد بودند. وجود متقابل به بازارهاي نوظهور اختصاص يافتند و اين بازارها موفق شدند در چهار ماه ابتدايي سالجاري پول بيشتري را نسبت به كل سال 2005جذب كنند. داستان غمانگيز بازار سهام استانبول، منعكسكننده اقتصادي است كه رونقي لجامگسيخته يافته است. تركيه نياز دارد براي جبران كسري حساب جاري خود كه معادل 3/6درصد از توليد ناخالص داخلياش است، پولهاي خارجي را جذب كند. قيمت سهام تا 9/9درصد در سال مختوم به ماه مه افزايش يافت و ارزش لير در برابر دلار يكماه پيش از جلسه اضطراري بانك مركزي تركيه در روز هفتم ماه ژوئن تا 16درصد سقوط كرد. در اين جلسه اضطراري نرخ بهره تا 75/1درصد افزايش يافت.
در چنين مواقعي سهام طبيعيترين راه براي اقتصادهاي نوظهور است تا جذب سرمايههاي خارجي را افزايش دهند. با انتشار سهام هر بنگاه اقتصادي ميتواند بدون تعهد به بازپرداخت، پول خارجيان را جذب كند. در مقايسه با وام يا اوراق قرضه يك برگ خريد سهام هيچ التزامي را براي انتشار دهنده آن ايجاد نميكند. وقتي خارجيان اطمينان خود را از دست ميدهند خود را از بورس كنار ميكشند و قيمتها كاهش مييابد و اگر خارجيان بياعتماد نتوانند خريداران داخلي براي سهام خود بيابند، در بازار «اصلاح» صور ميگيرد بدون آنكه پولي از كشور خارج شود. اقتصادهاي نو ظهور در افزايش پول براي بازار سهام خود به شكل سرمايهگذاري مستقيم خارجي بسيار موفق بودهاند. اين مقدار تقريبا نصف سرمايههاي خصوصي جذبشده توسط اين اقتصادها در سال 2005 بوده است. حتي آنها توجه شركتهاي خصوصي بورسي را طي سالهاي اخير به خود جلب كردهاند.شايد جنجال و هياهوهاي هفتههاي اخير بورسهاي ملي نتواند معيار قابل اعتمادي براي ميزان ثروتمندي هر اقتصاد باشد. بلكه بيشتر به نظر ميرسد علامتي از حجم پولي باشد كه به داخل بازارها وارد و از آنها خارج ميشوند همان بازارهايي كه توان چنداني هم براي تحمل آسان اين اوضاع ندارند. مديران دارايي معتقدند اين باعث ميشود جريان پول خارجي تاحد ممكن نامرتبط و بهشدت خطرناك ظاهر شود. اما مايكل كلين، رييس آيافسي خوشبين است. در كوتاهمدت شركتهاي بورس خصوصي با انگيزه خريد موقعيتهاي خوب، ممكن است علاقهمند به سرمايهگذاري باشند و در درازمدت با گذشت عمر دنياي ثروتمند، اين جهان ثروتمند علاقهمند ميشود تا در ثمرات و امتيازاتي كه نيروي كار جوانتر در كشورهاي درحال توسعه ارائه ميدهند، شريك شود. تنها چيزي كه بايد به نظاره نشست آن است كه اين موضوع چقدر مشكل و زحمت براي همگان ايجاد خواهد كرد.